Потегот на Луис Суарез е еден од најконтроверзните на мундијалите. Уругвајскиот Ханибал го гризна за рамо Џорџо Кјелини и предизвика вистинска лавина од реакции на сите делови од планетата. Судијата Марко Родригез не ги виде контроверзниот потег и „гризот“ на Суарез, ниту помошниците му сигнализираа за опасниот атак на уругвајската ѕвезда, а протестите на Италијанците беа попусти. Луис не беше исклучен и Уругвај со голот на Диего Годин успеа да победи со 1-0 и да ги елиминира „аѕурите“, уште по првата фаза на мундијалот во Бразил.
Но, во време на модерна технологија, гестот на Суарез не остана незабележан, па реагираа челниците на ФИФА и го казнија главниот адут на Уругвај со суспензија од мундијалот. Уругвај со Суарез и без него е сосема поинаква репрезентација, што на најдобар начин го презентираа Колумбијците. Речиси без никакви проблеми со 2-0 го елиминираа двојниот светски првак, веднаш во првиот меч за Уругвај откако Суарез беше исклучен од турнирот. Можеби за момент Луис успеа да го камуфлира глупавиот потег на теренот во Натал, судијата не го исклучи, но потоа беше јасно дека за него Светското првенство во Бразил е завршено. Реакциите беа бурни, а грото од фудбалските вљубеници го осудија гестот на „деветката“ на Уругвај. Казната за Суарез е неиграње во рок од 4 месеци и 9 меча во сите натпреварувања.
На социјалните мрежи имаше и многу шеги на сметка на Суарез, интересни фотографии во фотошоп, а проблематично за него е што таквиот потег му се повторува. И претходно одличниот напаѓач имаше слични неверојатни реакции. Најпрво како член на холандски Ајакс во ноември 2010 година го гризна за рака Омар Бакал, тогашен фудбалер на ПСВ Ајндховен. Холандската фудбалска федерација го суспендира Суарез, но тој го повтори истиот гест и во Англија. На дербито меѓу Ливерпул, чиј член сѐ уште е Уругваецот, и Челси, од гризење настрада Бранислав Ивановиќ.
Хет-трикот во гризење противнички играчи на Суарез и „каснувањето“ на Кјелини ќе останат запаметени како едни од најконтроверзните моменти на мундијалите, нешто што ќе се памети и за што долго ќе се говори. Потег што предизвика неверојатен интерес, коментари и анализи. Уругвајците жестоко протестираа за казната на Суарез, но ги олади самиот фудбалер со признание и со извинување кон Кјелини.
По тој повод „Република“ ќе се обиде да ве потсети на слични незаборавни моменти, кои оставија силен печат во историјата на фудбалските мундијали и за кои и ден-денес се коментира, кои сѐ уште се интересни и се паметат. Секако, меѓу нив е и гризењето на Суарез на тековниот мундијал во Бразил, а во првите пет според нашиот избор се и великаните Марадона, Зидан, Шумахер, Леонардо…
1
„Божјата рака“ на Диего Армандо Марадона
„Божјата рака“ на богот на фудбалот Диего Армандо Марадона, веројатно, е најпознатиот, најоригиналниот недозволен, но ефектен индивидуален потег на досегашните 20 мундијали. Живата легенда на Аргентина на Светското првенство во Мексико во 1986 година изведе магичен трик, ја удри топката со рака во лет и постигна гол против Англија во четврт-финалето. Легендарниот удар беше молскавичен, речиси никој не забележи дека „десетката“ на Аргентина буквално му ја зеде топката од раце на Питер Шилтон и ја турна со рака во голот. „Гаучосите“ со тој гол во 51. минута поведоа со 1-0, а потегот остана запаметен како најефектниот фудбалски трик на сите времиња. Подоцна самиот Марадона изјави дека тоа бил „божји удар“ што ѝ дал сила на Аргентина да ја освои титулата. Виртуозот само 4 минути подоцна блесна на сосема легитимен начин. Во неверојатен трк со неколку волшебни дриблинзи Диего нанижа петмина одбранбени играчи на Англија, го мина и Шилтон и ја смести топката во мрежата на Англичаните. Ако првиот гол е „божје чудо“, вториот на Марадона беше прогласен за гол на векот. Волшебникот заслужено ја доби наградата за најдобар играч на шампионатот, Аргентина се закити со втората титула светски првак, а погодокот со рака на Марадона во 51. минута на стадионот „Ацтека“ во Мексико е највпечатливиот недозволен потег во историјата на мундијалите.
2
Шокантниот директ на кроткиот Зидан
Зинедин Зидан е познат како кроток човек и фудбалер, еден од најдобрите и најатрактивни играчи на сите времиња. Но, популарниот Зизу не успеа да ја истрпи провокацијата на Марко Матераци и, на изненадување што дури изгледаше и шокантно, со глава го удри во градите италијанскиот стопер, во финалниот меч на СП 2006 во Германија.
Реакциите беа во стилот „можно ли е тивкиот велемајстор на фудбалската игра да направи таква глупост, да удри противнички играч без топка, нешто што не го сторил никогаш во богатата кариера“. Зидан доби директен црвен картон, а неговата Франција го загуби мечот за титулата на пенали. Италија ја освои четвртата титула, а „триколорите“ без својот главен адут не успеаја да стигнат до втората светска круна. Подоцна беше откриена и мистеријата за сензационалната реакција на Зидан, а провокацијата на Матераци, сепак, беше успешна. Италијанскиот стопер ја навредил мајката на Зизу, што предизвика бес кај францускиот ас со алжирско потекло. Великанот на светскиот фудбал си ја призна грешката, но остана на својот став дека бил испровоциран од Матераци и не му се извини.
– Погрешив, но нема да се извинам. Ако му кажам на Матераци дека ми е жал за потегот, тогаш би признал дека неговата провокација е дозволена. Тоа што тој го стори е срамно и не заслужува внимание, особено не извинување. Со тоа ќе се негирав самиот. Не можам да го оправдам мојот гест, но луѓето не знаат дека мојата мајка тогаш беше болна. Не можев да издржам и го сторив тоа што го сторив – изјави тогаш Зидан за „Ел Паис“.
Матераци никогаш не ја призна провокацијата, со изјави дека воопшто не ја споменал мајката на Зидан, ниту кој било член од неговото семејство. А, Марко беше познат по провокациите, како пргав фудбалер што често користи недозволени елементи во играта. Огромниот авторитет на Зидан, неговото фудбалско мајсторство и величина, кроткиот карактер што го потврди и во продолжението на кариерата на некој начин го избриша глупавиот гест, но ударот сѐ уште се прераскажува и се памети како еден од најконтроверзните и шокантни моменти во историјата на светските првенства.
3
Нокаут на Шумахер, кома, скршени заби и ребра за Батистон
Моментот од незаборавното полуфинале меѓу Германија и Франција во Севилја на Светското првенство во 1982 година, кога голманот Харалд Шумахер со груб старт го нокаутира Патрик Батистон, е за аналите на фудбалот.
Во драматичен меч, сигурно еден од најдобрите на сите времиња, што во регуларен дел заврши 3-3, а на пенали го доби Германија, се паметат добрите моменти и уште повеќе еден од најбруталните стартови на мундијалите.
Мишел Платини одлично го проигра Батистон, а стоперот на Бордо, за жал, беше малку побавен од германскиот голман Шумахер, кој стартуваше брутално и буквално со ногата го погоди в лице противникот и го нокаутира во шеснаесетникот. Батистон заврши во болница, на теренот беше во бессознание половина час, а и повредите беа стравотни. Патрик остана без два заба, три ребра му беа скршени, го повреди и рамото, но на хорор-ударот на германскиот голман воопшто не реагираше холандскиот судија Чарлс Корвер. Фрапантно е како „човекот во црно“ не виде ништо и не досуди ниту фаул за Франција. А, стартот беше за исклучување, имаше и пенал за „триколорите“, кои веројатно ќе победеа и ќе играа во финалето на мундијалот во Шпанија. По мечот, кој сѐ уште се памети како маестрално фудбалско дело, со многу пресврти, убави акции и драматична завршница, Платини даде интересна изјава.
– Мислев дека е мртов. Патрик не даваше никакви знаци на живот и немаше пулс. Падна како покосен и не мрдаше. За среќа, медицинскиот тим му помогна да дојде до здив. И денес не можам да сфатам зошто судијата не реагираше според правилата. Нѐ оштети, но тоа е слаба утеха и за Франција и за мојата генерација, која беше извонредна и за Батистон – изјави сегашниот претседател на УЕФА.
Германија на тој мундијал, веројатно, беше најнеомилената репрезентација поради две работи. Прво, во крајно сомнителен меч против Австрија во фазата по групи одигра како што им одговара на двете репрезентации и го елиминира симпатичниот состав на Алжир, а потоа дојде и стартот на Шумахер врз Батистон. „Слепилото“ на холандскиот судија, сепак, не му помогна на „елфот“ да дојде до титула, а Италија се радуваше на вредниот пехар по победата од 3-1 во финалниот меч на „Сантијаго Бернабеу“ во Мадрид.
4
Лакотот на Леонардо го одведе Рамос во болница
Леонардо Насцименто де Араухо, или во скратена верзија Леонардо, го носеше бројот „10“ на дресот на бразилската репрезентација. Привилегија што тешко се стекнува во земја што е најтрофејна на фудбалски план и што значи огромен респект, признание и доверба кај „кариоките“. И Леонардо навистина беше одличен играч, но и човек со проблематичен карактер. Веднаш го потврди тоа на мундијалот во САД, во осминафиналниот дуел со селекцијата на домаќинот, кој се играше во Стенфорд. На големиот празник за Американците, 4 јули, Леонардо со крвнички удар со лакотот го нокаутира Таб Рамос и го испрати на „лекување“ во болница повеќе од 100 дена. Ударот на Леонардо беше очигледен и со намера, а Рамос заработи скршеница на јаболчната коска.
Веројатно од Бразилец, патем и уметник за фудбал со број „10“, што го носеле легенди на „кариоките“, никој не очекува таков брутален старт. Мајсторски потези да, но не и крвнички старт без потреба. Леонардо заслужено доби црвен картон, црвенееја и бразилските навивачи, кои се познати по својот темперамент, а и целата генерација, благодарение на тој потег на Леонардо, го доби епитетот „момците со титула, но без особен респект од Бразил“. Уште ако се споменат и гестот на капитенот Дунга и пцостите упатени кон фоторепортерите и новинарите во Бразил, како и декадентниот стил на игра со кој беше освоена четвртата светска круна на мундијалот во САД, јасно е зошто ниту трофејните понекогаш не се многу омилени. Бразил, сепак, си ја прокнижи четвртата титула во 1994 година со триумф по подобро изведување пенали против Италија во финалниот меч во Пасадена. Патем, Леонардо тогаш ја заработи втората највисока суспензија во историјата на СП со казна од 4 меча. На истиот турнир Мауро Тасоти од Италија беше исклучен од шампионатот и казнет со 8 натпревари неиграње поради удирање без топка на Луис Енрике.
5
Масакр во Нирнберг и рекордни 4 црвени и 16 жолти картони во бокс-мечот на Холандија и Португалија
Самиот епитет за дерби-дуелот меѓу Португалија и Холандија, познат како масакр во Нирнберг, говори за тензичноста, грубите стартови и за страдањата на играчите на двете репрезентации.
Португалија на мундијалот во Германија пред 8 години го претстави екстра-талентираниот Кристијано Роналдо, но многу рано остана без него. Популарниот ЦР 7 настрада по стравотниот старт на Калид Буларуж и со солзи во очите го напушти теренот во 34. минута поради повреда. На стадионот „Франкен“ во Нирнберг повеќе имаше тепање, брутални стартови и инциденти отколку добар фудбал, акции и голови. Португалија победи со 1-0 во меч од втората рунда, но дуелот се памети по рекордните 4 црвени картони и неверојатните 16 жолти картони. Костиња и Деко кај Португалците и Буларуж и Ван Бронкхорст кај „лалињата“ предвреме мораа да заминат во гардеробата.
Грдата фудбалска приказна почна со жолт картон на Марк ван Бомел уште во втората минута, а сѐ потоа беше голема антипропаганда на фудбалот. Натпреварот заврши 1:0 во голови за Португалија, 2-2 во исклучувања и 9-7 за победникот во жолти картони. Рекорд на мундијалите поставија Португалците и Холанѓаните во негативен контекст, според бројот на црвени и на жолти картони на еден меч.
(Пишува: Зоран Поповски
Текст објавен во 96. број на неделникот „Република“, 4.07.2014)
